درباره ی رنگ ها | بخش اول

درباره ی رنگ ها | بخش اول

درباره ی رنگ ها | بخش اول

رنگ پدیده ی شگفتی است؛ به خصوص آن هنگام که به طلوع یا غروب آفتاب نظر بیندازیم و یا در برابر اثری هنری مملو از رنگ بایستیم. رنگ ها نقش مهمی در زندگی عاطفی و معنوی انسان ایفا می کنند؛ ما به درخشش روزهای آفتابی و شادابی رنگ ها تمایل بیشتری داریم و از هوای ابری و خاکستری زود خسته می شویم، رنگ های تند و متضاد ما را آشفته می سازند اما اگر ملایم باشند و هماهنگ برایمان خوشایندند، تابلوهای رنگین و اشیاء خوش رنگ را نیز مثل گل ها، درختان سرسبز، آسمان لاجوردی و تپه های بنفش رنگ می ستاییم؛ تا آنجا که حتی بر مسرت خاطر و سلامت انسان اثر می گذارند. بشر در تمام دوران به گونه ی شایسته ای از رنگ استفاده کرده، انسان اولیه کلبه ی خود را با انواع رنگ می آراست و ابزار و ظروفش را با آن ها هنرمندانه آرایش می داد و تا کنون همواره کوشیده است تا با الهام از طبیعت به اسرار و رموز آن دست یافته و بر قوانین و قواعد به کار بردن آن مسلط شود. امروزه نیز با کوشش مشترک هنرشناسان، معماران و روانشناسان شیوه های مختلفی برای فهم و به کار گیری رنگ ها به وجود آمده است که از این شیوه ها جهت بهبود بخشیدن دکوراسیون داخلی می توان استفاده کرد.

طراحی داخلی

طراحی داخلی، مجموعه ی دانش، فن و هنری است که با به کارگیری عناصری چون فرم، رنگ و بافت سعی در بهینه سازی فضاها برای رسیدن به کارایی مناسب در کنار رعایت اصول زیبایی شناسی دارد. هدف طراحی داخلی بهبود عملکرد فیزیکی و روانی فضا به جهت راحت تر شدن زندگی می باشد. از آنجا که اکثر ما در طول روز دو سوم وقت مان را در محیط های بسته سپری می کنیم احساسی که از پیرامون دریافت می کنیم بسیار حائز اهمیت است؛ تغییرات و برقراری تعادل در این احساس رابطه ی مستقیمی با رنگ و نور محیط دارد و در این بین مهم ترین نقش را رنگ ها ایفا می کنند؛ به این صورت که عمیقا بر سیستم عصبی، قدرت بینایی و گاه سیستم گوارش اثر می گذارند و افراد بسته به فاکتور های مختلفی چون فرهنگ، سن، موقعیت احساسی و ذهنی و تجربه های فردی واکنش های متفاوتی نسبت به این اثرات نشان می دهند. هر آنچه که در محیط پیرامون مان می بینیم دارای رنگ است و تمام این محیط بر حالات،روحیه، رفتار و روابط اجتماعی ما اثر می گذارد و ممکن است به صورت احساس اعتماد به نفس، نشاط و سرزندگی و گاه بالعکس به صورت کسلی یا بی حوصلگی در افراد نمود پیدا کند.

روانشناسی محیط و رنگ

حال ما می توانیم به وسیله ی آشنایی با ویژگی ها و اثرات هر یک از رنگ ها مناسب ترین آن ها را هنگام طراحی دکوراسیون داخلی ارائه کنیم. از آنجا که طراحی داخلی در ارتباط مستقیم با ویژگی های روحی و روانی انسان قرار دارد؛ بایستی برای نیل به یک طرح مطلوب ویژگی های رفتاری انسان در فضاهای داخلی زیستی اعم از عمومی و خصوصی را به دقت مورد بررسی قرار دهیم؛ از این رو طراح به هنگام طراحی یک فضا با دو مقوله سر و کار دارد:

  • کاربرد آن فضا
  • احساس و تاثیری که طراح می خواهد آن فضا برای استفاده کننده داشته باشد.

در اینجا روانشناسی محیط و رنگ به کمک طراحان دکوراسیون می آید؛ روانشناسی محیط یکی از رشته های نوپایی است که روی تاثیر متقابل رفتار، عوامل و شرایط فیزیکی، معماری و فضایی محیط بیش از دیگر جنبه ها تاکید دارد؛ از این منظر محیط دارای ویژگی احاطه کنندگی است و شامل سلسله مراتبی می شود که در آن فرد مرکز آن محسوب شده و توسط محیط رفتاری، محیط ادراکی، محیط عملی و محیط جغرافیایی احاطه شده است.

رنگ قرمز، آبی و زرد

ادراک محیطی فرآیندی است که از طریق آن انسان داده های لازم را بر اساس نیازش از محیط پیرامون خود بر می گزیند. ادراک انسان از محیط از محوری ترین مقولات در روانشناسی محیطی است. فضایی که انسان در آن برنامه ها و فعالیت های خود را انجام می دهد برخوردار از روابط دو سویه است، افراد محیط را متاثر می نمایند و محیط افراد را تحت تاثیر قرار می دهد. در این رابطه ادراک محیط بر چگونگی شکل گیری فعالیت ها تاثیر گذار است. تاکنون تحقیقات گوناگونی درباره اثرات رنگ ها بر انسان انجام شده که باید در نظر گرفت که خصلت بنیانی رنگ ها را نمی توان تحت قاعده های ساده و مشخص درآورد به طور مثال :

  • رنگ قرمز دارای شخصیتی نیرومند، پرتحرک، سرشار از حس زندگی، سرکش و پر هیجان است و در عین حال این رنگ می تواند آزاردهنده، محرک یا نشان دهنده عصبانیت و آشفتگی باشد.
  • رنگ آبی دارای شخصیتی آرام و تفکر برانگیز، منطقی، خونسرد و قابل اعتمادی است و تاثیری آرامش بخش روی سیستم عصبی دارد.
  • رنگ زرد شخصیتی دوگانه دارد از یک طرف جذاب و محرک است و از طرف دیگر شکننده و بی دوام در حالت خلوص نمادی از ذکاوت و دانایی است اما به محض رقیق و تاریک شدن نشانه بی اعتمادی و تردید است.
  • زرد رنگی مهاجم و انعطاف پذیر است که به سرعت خاموش می شود و از انرژی می افتد.

رنگ ها هر کدامشان بسته به شدت یا ارزششان دارای مفاهیم خاصی بوده و با توجه به این مفاهیم زمان و مکان استفاده آن ها متفاوت می باشد که ما در ادامه (مقاله ی بعدی) به بررسی ویژگی های برخی از رنگ های پرکاربرد می پردازیم.

نظرات بازدیدکنندگان